Sabri F. Ülgener çalışmalarında Osmanlı iktisat zihniyeti üzerine yoğunlaşmış; Max Weber’in, kapitalizmin ortaya çıkış sebebi olarak büyük önem atfettiği Protestan ahlakının Osmanlı dünyasında niçin zuhur etmediği sorusuna cevap aramış bir bilim insanıdır. Tarih, iktisat sosyolojisi, iktisat tarihi ve edebiyat tarihi başta olmak üzere sosyal bilimlerin birçok alanından istifade eden Ülgener, araştırmaları sonucunda Osmanlı dünyasındaki Melamileri Protestan ahlakına en yakın zümre olarak görmüştür. Ona göre Melamilerin sayıca az ve etkinliklerinin zayıf olmasından dolayı zihniyet dönüşümü sağlanamamıştır. Ülgener, temel eseri olan İktisadi Çözülmenin Ahlak ve Zihniyet Dünyası çalışmalarında kaynak olarak Osmanlı arşiv belgeleri yerine Osmanlı düşüncesini daha ziyade aksettirdiğini düşündüğü edebî ve tasavvufi eserleri, divanları, fütüvvetnameleri ve kronikleri tercih etmiştir. Bu özelliğiyle Ülgener şüphesiz Türk iktisat düşüncesine yeni ve farklı bir bakış açısı kazandırmıştır. Bununla birlikte klasik kaynaklara yaklaşımını, kendi geliştirdiği çözümleme yönteminden taviz vermeksizin doğrudan etkilemesi sebebiyle ulaştığı sonuçların sıhhati tartışmaya açık hale gelmiştir. Çalışma, onun söz konusu eserinde yöntem ve çözümleme açısından klasik kaynaklara yaklaşımını eleştirel bir tarzda ele almaktadır.
Sabri Ülgener, Protestan ahlakı, Osmanlı iktisat zihniyeti, Melamilik
Ankaravî, R. R. İsmail b. Ahmed. (1251). Mesnevi-i Şerif Şerhi (Cilt I). Bulak Matbaası.
Barkan, Ö. L. (1951). Bibliyografya: İktisadî inhitat tarihimizin ahlak ve zihniyet meseleleri. İktisat Fakültesi Mecmuası, 12(3–4), 162–173. http://dergipark.gov.tr/download/article-file/8219
Beriş, H. E. (2011). Sabri Fehmi Ülgener. M. Yılmaz (Ed.), Zihniyet, aydınlar ve izm’ler içinde. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
Bıyıklı, Ş. (2019). Zihniyet araştırmaları bağlamında Sabri Ülgener’in araştırma yöntemi ve klasik kaynaklarının kritiği (Yayımlanmamış doktora tezi). Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Çağman, E. (2016). Sabri Ülgener’in metodolojisi, kaynakları ve bazı kavramlarına dair eleştiriler. Marmara Üniversitesi Öneri Dergisi, 12(45).
Çakmak, O. (2003). Sabri Ülgener. Alternatif Yayınları.
Demirhan, A. (2012). İslamcı ve Püriten. Nirengi Kitap.
Erzurumlu İbrahim Hakkı. (1294). Marifetname. El-Hac Muharrem Efendi Matbaası.
Kınalızade Ali Efendi. (1248). Ahlak-ı Ala’î (3 cilt). Bulak Matbaası.
Evliya Çelebi, M. Z. İbn Derviş. (1314). Evliya Çelebi Seyahatnamesi (10 cilt). İkdam Matbaası.
Kaçmazoğlu, H. B. (1995). İktisadî düşünce tarihimize Ülgener’in katkıları. Türkiye Günlüğü, 34.
Molla Camî. (1289). Nefehatü’l-üns min hazarati’l-kuds (L. Çelebi, Çev.).
Mustafa Naima. (1281). Tarih-i Naima (Cilt 5). Matbaa-i Âmire.
Özkiraz, A. (2007). Sabri F. Ülgener’de zihniyet ve geri kalmışlık. İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 36.
Sayar, A. G. (1998). Bir iktisatçının entelektüel portresi: Sabri F. Ülgener. Eren Yayıncılık.
Sarc, Ö. C. (1987). Sabri Ülgener’in kişiliği ve eseri hakkında. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, 43 (1–4).
Sunar, L. (2015). A Weberian critique of Weber: Re-evaluation of Sabri F. Ülgener’s studies on socio-economic structure of Turkey. Journal of Economics and Political Economy, 2.
Şeyh Sadî Şirazî. (1941). Gülistan (K. Rifat, Çev.). Ahmet Halit Yayınevi.
Türkdoğan, O. (1985). Max Weber: Günümüzde ve Türkiye’de Weberci görüşler. Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı Yayınları.
Ülgener, S. F. (1981). İktisadi çözülmenin ahlak ve zihniyet dünyası. Der Yayınları.
Yahya bin Halil. (t.y.). Burgazi fütüvvetnamesi (Ali Emiri Kütüphanesi, A. Esry 901, A. E. Şeriyye).
Zorlu, A. (2006). Sabri F. Ülgener’i yeniden okumak: Osmanlı iktisat faaliyetlerinin ve zihniyetinin ortaçağlaşması. Muhafazakar Düşünce, 3(9–10).
