Divan Şiirinde Düldül’e Dair

İnsanoğlunun binyıllar boyunca her türlü alanda faydalandığı at, şiirde de kendine bir yer edinmiştir. Fakat divan şiirinde at imgesinin oluşması, İslam büyüklerine ve mitolojik kahramanlara ait atların, sahibi bulundukları kahramanın belirli bir vasfını ortaya koymak adına kullanılmasıyla olmuştur. Burak gibi bu hayvanların en meşhurlarından olan Düldül, Zülfikâr ile beraber Hz. Ali’den bahseden şiirlerde en çok kullanılan unsurlardandır. Farklı asırlarda kaleme alınmış divanlar incelendiğinde Düldül’ün, genellikle sevgilinin yahut âşığın elindeki herhangi bir aracı temsil ettiği belirlenmiştir. Ayrıca -tespit edilebildiği kadarıyla- ilk örneklerine Bâkî’de ve çağdaşlarında rastlanan orijinal hayaller yaratan şair yaradılışlılık manasında bir imge olarak kullanıldığı da görülmektedir. Özellikle 16. asırdan sonra yaşamış şairlerin bu imgeyi kullanırken Bâkî’den etkilendikleri çok açıktır. Bu şairler, Bâkî’den yalnızca anlam alanında değil, üslup ve kelime seçimi alanında da etkilenmişlerdir. Ancak Bâkî ile aynı dönemde yaşamış şairlerin de bu imgeye yer vermiş olmaları, imgenin kaynağını anlamak adına daha fazla çalışma yapılmasını gerektirir. Yine de bu imgenin gelişip yerleşmesinde aslan payının Bâkî’ye ait olduğunu söylemek mümkündür.